Film & TV | Games | Boeken & Comics

Recensie: Zero (Marc Elsberg)

Je telefoon is voor steeds meer dingen te gebruiken. Er worden steeds meer apps op de markt gebracht om het leven net iets gemakkelijker te maken. Je hoeft bijvoorbeeld niet meer te wachten voor het stoplicht, want een app laat je weten hoe je je fietstempo aan kunt passen, zodat je geen rood licht meer tegenkomt. Of een app die je helpt bij het vinden van een parkeerplek of die aangeeft of je je trein nog kunt halen. Daarbij zijn we door de mobiele telefonie en internet steeds ‘bekender’ geworden. Men kan zien waar we ons bevinden en wat we leuk vinden. Het nieuwste boek ‘Zero’ van Marc Elsberg gaat hierin nog een stapje verder. In dit boek is de zogenaamde app Freemee ontworpen. Deze app zorgt er door tips op verschillende gebieden voor, dat je een gezond en succesvol leven hebt. Daarbij waak je over je eigen gegevens, door ze te koop aan te bieden, wat zorgt voor een toename in je zogenaamde ‘waarde’. Maar wat als de app mensen gaat beïnvloeden om iets te doen of iets leuk te vinden? Wat als iedereen alles van je weet en je nergens meer veilig bent? Hoe ver kunnen we hierin gaan?

zero1‘Tijdens haar onderzoek naar de dood van een tiener komt journaliste Cynthia Bonasant terecht op Freemee, een online platform met miljoenen gebruikers. Freemee analyseert de data van gebruikers en geeft ze adviezen voor een beter en succesvoller leven.Er is maar één iemand die wijst op de gevaren van Freemee: ZERO, de meestgezochte online activist ter wereld. Wanneer Cynthia ontdekt dat ZERO gelijk heeft en dat Freemee de verzamelde data gebruikt om vrijwel onbeperkte macht te verkrijgen, wordt ze het doelwit van deze machtige en meedogenloze organisatie. En in een wereld waarin camera s, databrillen en smartphones exact vastleggen waar je bent, is ontsnappen onmogelijk…’

‘Black Out’ is het debuut van de Duitse schrijver Marc Elsberg en werd enthousiast ontvangen. Steeds meer worden we afhankelijk van iets wat buiten onze controle ligt. Bepaalde ontwikkelingen zijn handig en hebben ons mensen een stuk verder gebracht. Maar Elsberg belicht in zijn boeken juist de keerzijde van dit soort uitvindingen. In ‘Black Out’ richt hij zich op de elektriciteit. En in zijn nieuwe boek ‘Zero’ besteedt Elsberg juist aandacht aan het internet en mobiele telefonie. ‘Black Out’ kenmerkte zich door de uitgebreide informatie en de diverse invalshoeken en personages waar de schrijver gebruik van maakte. Ook in ‘Zero’ kan de lezer dit weer verwachten.

Het verhaal draait in principe rondom hoofdpersoon Cynthia Bonasant. Cynthia is een journalist, die niet graag werkt met de nieuwe sociale media. En juist op de redactie van Daily, waar Cynthia voor werkt, streven ze juist naar vernieuwing op dit gebied. Op een dag wordt het land opgeschikt door een actie van Zero. Zero is het best te omschrijven als protestgroep tegen de verregaande ontwikkelingen op het gebied van de sociale media. Zo hacken ze bijvoorbeeld drones, om hiermee de presidentiële familie te achtervolgen. De protestgroep wil op deze manier laten zien hoe gevaarlijk al die nieuwe ontwikkelingen zijn. Cynthia besluit onderzoek naar Zero te doen en komt op deze manier steeds meer te weten over sociale media en hun gevolgen. En juist de gevolgen worden door Elsberg mooi omschreven, wanneer Cynthia in aanraking komt met de app Freemee.

Freemee is de app, waarbij Cynthia’s dochter veranderde van een gothic in een goed aangepast meisje. Je kan de app het best omschrijven als een digitale raadgever, die zegt wat je moet doen en hoe je je moet gedragen om bijvoorbeeld populair te worden of bij iemand in de smaak te vallen. Maar in het boek blijkt dat deze app ook voor geheel andere minder nobele doeleinden wordt gebruikt. Want waar je mensen kunt stimuleren om gezonder te leven, kun je ze ook aanzetten tot ander minder gezond gedrag… Elsberg beschrijft in het boek, naast het verhaal van Cynthia, ook heel mooi de zienswijzen van protestgroep Zero en de makers van Freemee. De huiveringwekkende gevolgen van bepaalde acties, maar ook het feit dat men niet altijd beseft want voor invloed ze op andere mensen kunnen hebben. Juist het besef hiervan is deels verantwoordelijk voor de opgebouwde spanning in het boek.

Wanneer Cynthia achter de duistere geheimen van Freemee komt, is ze voor niemand meer veilig. Men maakt jacht op haar en elke smartphone en google glass wordt ingezet in de jacht naar Cynthia. Elsberg omschrijft hier heel mooi hoe de burger in feite als een soort bloedhond wordt ingezet. De paranoïde en het gevoel dat je nergens meer veilig bent, zorgt voor spanning en een huiveringwekkend beeld van een mogelijke toekomst. Het boek toont hier een mooie gelijkenis met ‘De Cirkel’ van Dave Eggers.

Concluderend is ‘Zero’ een spannend boek met diverse invalshoeken, dat een huiveringwekkend toekomstbeeld schetst. Het boek bevat interessante personages en is uiterst gedetailleerd. Elsberg maakt dermate gebruik van details dat het de moeite loont om ‘Zero’ meerdere keren te lezen. Een zeer interessante kijk op de ontwikkelingen rondom de sociale media!

Waardering: 4.5 / 5 sterren      
Koop bij bol.com ‘Zero’ is het tweede boek uit de pen van Marc Elsberg en gepubliceerd door uitgeverij Boekerij. Het boek is verkrijgbaar in de betere Nederlandse boekhandel.